Mag ik even aandacht voor mijn begrafenis?

Werp deze vraag op tijdens een familiebezoek op zondagmiddag en je krijgt waarschijnlijk een reactie als: “Nee zeg, daar wil je toch niet over praten, dat is zo depressief, bovendien ga je nog vast nog heel lang mee.” Als je toch over je begrafenis wilt praten, hoe begin je daar dan over?

Het thema ‘Praten over doodgaan’ kwam ik tegen bij een reportage op de BBC, waarbij gesteld werd dat het in Engeland helaas redelijk taboe is om over te praten. Onderzoek daar heeft laten zien dat Engelsen bang zijn voor de dood en het daarom niet bespreken. Maar wat als je dood gaat en je wilt erover praten, hoe kun je dat dan het beste aanpakken? En in hoeverre is je eigen dood of je begrafenis in Nederland bespreekbaar?

In vroeger tijden was de dood wel onderwerp van gesprek. Ziektes, epidemieën, ongevallen, kindersterfte etc. maakten toen veel meer deel uit van het leven, je werd er regelmatig mee geconfronteerd. Mensen gingen meestal dood in de huiskamer, na soms een lang ziektebed en lagen dan nog een paar dagen opgebaard zodat iedereen afscheid kon nemen. In de 17e eeuw was sterven een kunst, waarbij alles in gereedheid werd gebracht op het naderend einde. Dat maken we tegenwoordig niet meer mee.

Ons moderne leven is geheel gericht op het vermijden van ziekte, pijn, lijden en dood. Doodgaan is ook iets dat in hoge mate oude mensen aangaat. Jonge mensen overlijden meestal aan een ongeval en dan is er geen tijd om over te praten. We zien doodgaan als iets waar artsen zich mee bezighouden en wat zich afspeelt in ziekenhuizen of bejaardetehuizen. We zien wel mensen doodgaan in de media, krantenberichten en televisie, maar dat is geen realiteit. Worden we uiteindelijk toch geconfronteerd met de dood dan zijn we geschokt omdat we er nooit op voorbereid zijn. De meeste mensen overlijden zonder testament, zonder de begrafenis besproken te hebben, zonder iets geregeld te hebben voor de nabestaanden. Dit toont aan dat ze er niet over hebben kunnen praten, zelfs niet tijdens een langdurig ziektebed.

In Nederland onder vrouwen van 30 tot 59 jaar is borstkanker één van de belangrijkste doodsoorzaken. We hebben het nu niet over bejaarde vrouwen in bejaardentehuizen. Deze vrouwen zullen we gewoon tegenkomen op het werk, de sportclub, onder kennissen en familie. De meeste van hen zullen de behoefte hebben om over het naderend einde te praten want de dood is voor hen onvermijdelijk, zij kunnen het niet uit de weg gaan. Het is aan hun omgeving om dat te begrijpen en er niet voor weg te lopen.

Komt het gesprek dus op kanker, doodgaan of het regelen van de begrafenis, ga dan op het thema in. Ken je iemand die te horen heeft gekregen dat ze niet lang meer te leven heeft, begin dan zelf eens over het doodgaan, hoe eng dat ook klinkt. Voel je je ongemakkelijk in zo’n situatie, zeg dat gewoon.  Zeg dat je geschokt bent, verdriet hebt en niet weet hoe je moet reageren. Alles is beter dan het negeren of doen of het allemaal wel mee valt. Doodgaan valt niet mee maar erover praten kan troost brengen en verlichting zowel bij de patiënt als de betrokkenen.

Sta eens stil bij hoe je dood wilt gaan, waar, in welke ruimte, in welke kleren, welke muziek zou je willen horen, wie wil je dat erbij zijn en wie niet?

Lees ook:“Niet meer te genezen, wel nog te leven”
Lees ook:Wat je WEL of NIET moet zeggen
Lees ook:Beroemde vrouwen krijgen ook borstkanker
Lees ook:Psychologische begeleiding helpt
Lees ook:Weer werken na borstkanker

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.